အေတာ္မ်ားမ်ား ဂ႐ုမစိုက္ပဲေနၾကတဲ့ အိုင္အိုဒင္းခ်ိဳ႕တဲ့ျခင္းရဲ႕ ေရွ႕ေျပး လကၡဏာ(၁၀)ခ်က္

ပင္လယ္စာေတြမွာ ပုံမွန္အားျဖင့္ ေတြ႕ရတဲ့ အိုင္အိုဒင္းဟာ သိုင္း႐ြိဳက္ဂလင္းက အသုံးျပဳတဲ့ မရွိမျဖစ္လိုအပ္ေသာ ဓါတ္သတၱဳျဖစ္ပါတယ္။ အိုင္အိုဒင္းဟာ ခႏၶာကိုယ္ကို သိုင္း႐ြိဳက္ေဟာ္မုန္းေတြ ထုတ္လုပ္ဖို႔၊ ဆဲလ္ပ်က္စီးျခင္းကို ျပန္လည္ျပဳျပင္ဖို႔၊ ႀကီးထြားမႈကို ထိန္းခ်ဳပ္စီမံေပးဖို႔ႏွင့္ က်န္းမာေသာ ဇီဝကမၼျဖစ္စဥ္ကို ျမႇင့္တင္ေပးဖို႔ ကူညီျခင္းျဖင့္ အလုပ္လုပ္ပါတယ္။ သို႔ေသာ္ သင့္မွာ အိုင္အိုဒင္းခ်ိဳ႕တဲ့ေနရင္ သိႏိုင္မလား? လူအမ်ားစုက လည္ပင္းႀကီးေနတာေတြ႕ရင္ ဒါအိုင္အိုဒင္းခ်ိဳ႕တဲ့လို႔ ဆိုတာေလာက္ပဲ သိၾကပါတယ္။ တျခားလကၡဏာေတြကို သတိမထားမိၾကပါဘူး။

အိုင္အိုဒင္းခ်ိဳ႕တဲ့မႈက သက္ေသာင့္သက္သာမရွိေသာ အေျခအေနကေန အနည္းငယ္ျပင္းထန္ေသာ ေရာဂါလကၡဏာေတြကို ျဖစ္ေပၚေစႏိုင္ပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ အိုင္အိုဒင္းခ်ိဳ႕တဲ့မႈကို သတိထားမိႏိုင္ေစမယ့္ အေစာပိုင္းလကၡဏာ (၁၀)ခုကို မွ်ေဝေပးလိုက္ပါတယ္။

မွတ္ဉာဏ္ႏွင့္ သင္ယူႏိုင္စြမ္း ေလ်ာ့နည္းျခင္း – ေလ့လာမႈေတြအရ သိုင္း႐ြိဳက္အဆင့္နိမ့္ေသာ လူႀကီးေတြဟာ မွတ္ဉာဏ္စမ္းသပ္မႈေတြမွာ စြမ္းေဆာင္ရည္ ညံ့ဖ်င္းေၾကာင္း ေတြ႕ရပါတယ္။ သုေတသနအရ စြမ္းေဆာင္ရည္ ကြာဟမႈေတြအတြက္ အေၾကာင္းျပခ်က္က ဦးေႏွာက္ ႀကီးထြားဖို႔အတြက္ သိုင္း႐ြိဳက္ေဟာ္မုန္းေတြ လိုအပ္ပါတယ္။ သိုင္း႐ြိဳက္ေဟာ္မုန္းနိမ့္တာက ဦးေႏွာက္ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို ဆိုးက်ိဳးသက္ေရာက္ႏိုင္ပါတယ္။ သိုင္း႐ြိဳက္ေဟာ္မုန္းေတြနိမ့္တာက အေသးစား hippocampi ကိုျဖစ္ေပၚေစႏိုင္ပါတယ္။

႐ုတ္တရက္ ကိုယ္အေလးခ်ိန္တိုးျခင္း – ကိုယ္အေလးခ်ိန္ ႐ုတ္တရက္တိုးတာက အိုင္အိုဒင္းခ်ိဳ႕တဲ့မႈ လကၡဏာတစ္ခု ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ သုေတသနျပဳခ်က္အရ သိုင္း႐ြိဳက္ေဟာ္မုန္းဟာ သင့္ဇီဝျဖစ္ပ်က္မႈႏႈန္းကို ထိန္းညႇိရာမွာ အေရးပါၿပီး လိုအပ္ေသာ အစိတ္အပိုင္းတစ္ခုျဖစ္ေၾကာင္း ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ သိုင္း႐ြိဳက္အဆင့္နိမ့္ျခင္းက ဇီဝျဖစ္ပ်က္မႈႏႈန္းကို ေႏွးေကြးေစၿပီး ကယ္လိုရီအနည္းငယ္သာ ေလာင္ကြၽမ္းပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ အဆီေတြ တိုးလာၿပီး ကိုယ္အေလးခ်ိန္တတ္လာပါတယ္။

အသားအေရေျခာက္လာပါတယ္ – သုေတသနရလဒ္ေတြအရ သိုင္း႐ြိဳက္အဆင့္နိမ့္တဲ့လူနာ ၇၇ရာခိုင္ႏႈန္းဟာ အသားအေရေျခာက္ေသြ႕ျခင္းကို ခံစားရေၾကာင္းေတြ႕ရွိရပါတယ္။ သိုင္း႐ြိဳက္ေဟာ္မုန္းေၾကာင့္ ပိုမိုဆိုး႐ြားေစတဲ့ အေျခအေနမ်ိဳးမွာ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။

ႏွလုံးခုန္ႏႈန္း ေျပာင္းလဲလာပါတယ္ – သိုင္း႐ြိဳက္ေဟာ္မုန္းက သင့္ႏွလုံးခုန္ႏႈန္းအပါအဝင္ မ်ားစြာေသာအရာေတြအတြက္ တာဝန္ယူရပါတယ္။ သုေတသနအရ အိုင္အိုဒင္းနိမ့္က်တာ ႏွလုံးခုန္ႏႈန္းကို ေႏွးေစၿပီး အိုင္အိုဒင္း လြန္ကြၽံျပန္ရင္လည္း ႏွလုံးခုန္ျမန္တာကို ျဖစ္ေစပါတယ္။ အိုင္အိုဒင္းခ်ိဳ႕တဲ့မႈ ခံစားရပါက ႏွလုံးခုန္ႏႈန္း ေႏွးေကြးလာပါတယ္ ေသြးေပါင္က်လာပါတယ္ အားနည္းၿပီး ပင္ပန္းႏြမ္းနယ္ျခင္းကို ခံစားရပါတယ္ မူးေဝျခင္း၊ ေခါင္းကိုက္ျခင္းကို မၾကာခဏ ခံစားရပါတယ္

အာ႐ုံစိုက္မႈ ေလ်ာ့က်သြားပါတယ္ – သိုင္း႐ြိဳက္ေဟာ္မုန္းေတြက စြမ္းအင္ထုတ္လုပ္မႈအတြက္ လိုအပ္တဲ့ အစိတ္အပိုင္းမ်ားျဖစ္တာေၾကာင့္ သိုင္း႐ြိဳက္ေဟာ္မုန္းပမာဏ နည္းသြားရင္ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ လုပ္ေဆာင္မႈေတြ ေႏွးေကြးသြားေၾကာင္း ေတြ႕ရပါလိမ့္မယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ အာ႐ုံစူးစိုက္မႈကို အဟန႔္အတားျဖစ္ေစတဲ့ အရာက အိုင္အိုဒင္းခ်ိဳ႕တဲ့မႈ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။

လည္ပင္းေရာင္ရမ္းျခင္း – သိုင္း႐ြိဳက္ဂလင္းက ေသးငယ္ၿပီး လည္ပင္းရဲ႕ေရွ႕မွာ လိပ္ျပာပုံသ႑န္ အစိတ္အပိုင္းအျဖစ္ တည္ရွိပါတယ္။ အိုင္အိုဒင္းခ်ိဳ႕တဲ့မႈကို ခံစားရတဲ့အခါ သင့္လည္ပင္းေရွ႕မွာ ေရာင္ရမ္းလာတာကို ေတြ႕ရပါလိမ့္မယ္။ သုေတသနအရ သိုင္း႐ြိဳက္ေဟာ္မုန္းေတြ ထုတ္လုပ္ဖို႔ သင့္ခႏၶာကိုယ္ဟာ အိုင္အိုဒင္းလိုအပ္ပါတယ္။ ခႏၶာကိုယ္မွာ အိုင္အိုဒင္းမရွိျခင္းက TSH (သိုင္း႐ြိဳက္လႈံ႕ေဆာ္ေဟာ္မုန္း)ကို တုံ႔ျပန္တဲ့အေနနဲ႔ သိုင္း႐ြိဳက္သည္ သိုင္း႐ြိဳက္ေဟာ္မုန္းေတြကို ဖန္တီးႏိုင္စြမ္းမရွိျခင္းကို ဆိုလိုပါတယ္။ ေသြးအတြင္းရွိ TSH ေတြအရ သင့္ေလ်ာ္တဲ့ သိုင္း႐ြိဳက္ေဟာ္မုန္းပမာဏကို ဖန္တီးဖို႔ သိုင္း႐ြိဳက္က အလြန္အကြၽံလုပ္ေဆာင္ရပါလိမ့္မယ္။ အရမ္းအလုပ္မ်ားတဲ့အခါ သိုင္း႐ြိဳက္ရွိ ဆဲလ္ေတြဟာ ႀကီးထြားလာၿပီး ေရာင္ရမ္းျခင္းကို ျဖစ္ေပၚေစပါတယ္။ ကုသမႈမခံယူပါက သိုင္း႐ြိဳက္ဂလင္းက အရမ္းႀကီးလာၿပီး လည္ပင္းႀကီးေရာဂါကို ျဖစ္ေစပါတယ္။

ပင္ပန္းႏြမ္းနယ္ျခင္းႏွင့္ အားနည္းျခင္း – အၿမဲတမ္းပင္ပန္းၿပီး အားနည္းေနသလို ခံစားေနရပါသလား? အေကာင္းဘက္ကေတြးဖို႔ေတာင္ စြမ္းအင္အလုံအေလာက္မရွိသလို ခံစားေနရပါသလား? အိုင္အိုဒင္းခ်ိဳ႕တဲ့ျခင္းက ဒါေတြကို ျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။ ေလ့လာမႈမ်ားစြာက ပင္ပန္းႏြမ္းနယ္မႈက သိုင္း႐ြိဳက္ပမာဏနိမ့္တဲ့သူေတြမွာ အျဖစ္မ်ားေၾကာင္း ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ သိုင္း႐ြိဳက္ေဟာ္မုန္းေတြက ကယ္လိုရီေတြကို အသုံးဝင္ေသာ စြမ္းအင္ေတြအျဖစ္ ေျပာင္းလဲေပးတဲ့ ဇီဝျဖစ္ပ်က္မႈႏႈန္းနဲ႔ ဆက္စပ္ေနတာေၾကာင့္ပါ။ ထို႔ေၾကာင့္ သင့္မွာ အိုင္အိုဒင္းခ်ိဳ႕တဲ့ျခင္းျဖင့္ သိုင္း႐ြိဳက္ေဟာ္မုန္းပမာဏ နိမ့္က်ပါက ေအာက္ပါလကၡဏာေတြကို ျဖစ္ေပၚေစပါတယ္။ ခႏၶာကိုယ္ဟာ စြမ္းအင္လိုသေလာက္ ထုတ္ႏိုင္စြမ္း မရွိေတာ့ျခင္း စြမ္းအင္ပမာဏ ထိုးက်ျခင္း အားနည္းမႈကို ခံစားရျခင္း ဒီလိုပင္ပန္းႏြမ္းနယ္မႈေတြႀကဳံလာရင္ အိုင္အိုဒင္းသုံးစြဲမႈကို တိုးသင့္ပါတယ္။ သိုင္း႐ြိဳက္ဂလင္းမွာ အိုင္အိုဒင္းလုံေလာက္မွ ပုံမွန္လည္ပတ္ႏိုင္ၿပီး စြမ္းအင္ေတြထပ္ေပးႏိုင္မွာပါ။

ဓမၼတာပုံမွန္မဟုတ္ျခင္း(သို႔) မ်ားျခင္း – လစဥ္ဓမၼတာပုံမွန္မဟုတ္တာ၊ ဓမၼတာေသြးမ်ားတာက အိုင္အိုဒင္းခ်ိဳ႕တဲ့မႈရဲ႕ လကၡဏာျဖစ္ႏိုင္ေၾကာင္း သိထားရပါမယ္။ ဘာ့ေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ သိုင္း႐ြိဳက္ေဟာ္မုန္းက အမ်ိဳးသမီးလိင္အဂၤါႏွင့္ ၎တို႔နဲ႔ ဆက္စပ္ေနေသာ ေဟာ္မုန္းေတြကို ထိန္းညႇိဖို႔ တာဝန္ယူရပါတယ္။ သုေတသီေတြက သိုင္း႐ြိဳက္အဆင့္နိမ့္ေသာ လူနာအမ်ားစုက က်န္းမာေသာ လူနာေတြနဲ႔ ႏႈိင္းယွဥ္ရင္ ဓမၼတာစက္ဝန္း မမွန္တာကို ခံစားၾကရပါတယ္။ သိုင္း႐ြိဳက္ေဟာ္မုန္းပမာဏနိမ့္ျခင္းက ရာသီစက္ဝန္းပုံမွန္အတိုင္းျဖစ္ျခင္းအတြက္ အေရးႀကီးေသာ ေဟာ္မုန္းအခ်က္ျပေတြကို ၿပိဳကြဲေစႏိုင္ပါတယ္။ အျခားေလ့လာမႈတစ္ခုအရ ေျပာင္းျပန္အေနနဲ႔ သိုင္း႐ြိဳက္အဆင့္နိမ့္ေသာ လူနာေတြဟာ မ်ားေသာအားျဖင့္ ရာသီေသြးပုံမွန္ထက္မ်ားတာကို မၾကာခဏ ႀကဳံရတယ္လို႔ ျပသခဲ့ပါတယ္။

အေအးခံစားမႈ တိုးလာပါတယ္ – အေအးဓါတ္ ခံစားရျခင္းက အို္ငအိုဒင္းခ်ိဳ႕တဲ့မႈ လကၡဏာတစ္ခုဆိုတာ မေသခ်ာဘူးလို႔ သင္ထင္ေကာင္းထင္ပါလိမ့္မယ္။ ေလ့လာမႈအရ သိုင္း႐ြိဳက္ေဟာ္မုန္းနိမ့္က်ေနတဲ့ လူေတြမွာ ၈၀ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္ဟာ အေအးဒဏ္ နည္းနည္းပိုလာရင္ မခံႏိုင္ဘူးလို႔ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ အေၾကာင္းကေတာ့ သိုင္း႐ြိဳက္ေဟာ္မုန္းက လူရဲ႕ဇီဝကမၼႏႈန္းကို ထိန္းခ်ဳပ္ဖို႔ တာဝန္ယူရပါတဘ္။ သိုင္း႐ြိဳက္ေဟာ္မုန္းနိမ့္ျခင္းက မ်ားေသာအားျဖင့္ ဇီဝကမၼႏႈန္းကို ေႏွးေကြးေစၿပီး ခႏၶာကိုယ္အပူထုတ္လုပ္မႈကို ေလ်ာ့နည္းေစပါတယ္။ သိုင္း႐ြိဳက္ေဟာ္မုန္းနိမ့္ျခင္းက မ်ားေသာအားျဖင့္ ဇီဝကမၼႏႈန္းကို ေႏွးေကြးေစၿပီး ခႏၶာကိုယ္အပူထုတ္လုပ္မႈကို ေလ်ာ့နည္းေစပါတယ္။

ဆံပင္ကြၽတ္ပါတယ္ – ဆံပင္ေတြကြၽတ္တာက အိုင္အိုဒင္းခ်ိဳ႕တဲ့မႈ ခံစားေနရတာ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ အိုင္အိုဒင္းဟာ အစားအစာကေန ရရွိတဲ့ substance တစ္ခု ျဖစ္ၿပီး thyroxine နဲ႔ triiodothyronine လို႔ေခၚတဲ့ ေဟာ္မုန္းမ်ားအျဖစ္ ေျပာင္းလဲသြားပါတယ္။ ဒီေဟာ္မုန္းေတြက ဆံပင္ရဲ႕ က်န္းမာေရးအပါအဝင္ အရာမ်ားစြာအတြက္ တာဝန္ယူရပါတယ္။ ေလ့လာမႈတစ္ခုအရ လူနာ ၃၀ရာခိုင္ႏႈန္းဟာ ဆံပင္ကြၽတ္ျခင္းကို အိုင္အိုဒင္းခ်ိဳ႕တဲ့ျခင္းရဲ႕ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးအျဖစ္ ခံစားရေၾကာင္း ေဖာ္ျပခဲ့ပါတယ္။

Read in UNICODE

ပင်လယ်စာတွေမှာ ပုံမှန်အားဖြင့် တွေ့ရတဲ့ အိုင်အိုဒင်းဟာ သိုင်းရွိုက်ဂလင်းက အသုံးပြုတဲ့ မရှိမဖြစ်လိုအပ်သော ဓါတ်သတ္တုဖြစ်ပါတယ်။ အိုင်အိုဒင်းဟာ ခန္ဓာကိုယ်ကို သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်းတွေ ထုတ်လုပ်ဖို့၊ ဆဲလ်ပျက်စီးခြင်းကို ပြန်လည်ပြုပြင်ဖို့၊ ကြီးထွားမှုကို ထိန်းချုပ်စီမံပေးဖို့နှင့် ကျန်းမာသော ဇီဝကမ္မဖြစ်စဉ်ကို မြှင့်တင်ပေးဖို့ ကူညီခြင်းဖြင့် အလုပ်လုပ်ပါတယ်။ သို့သော် သင့်မှာ အိုင်အိုဒင်းချို့တဲ့နေရင် သိနိုင်မလား? လူအများစုက လည်ပင်းကြီးနေတာတွေ့ရင် ဒါအိုင်အိုဒင်းချို့တဲ့လို့ ဆိုတာလောက်ပဲ သိကြပါတယ်။ တခြားလက္ခဏာတွေကို သတိမထားမိကြပါဘူး။

အိုင်အိုဒင်းချို့တဲ့မှုက သက်သောင့်သက်သာမရှိသော အခြေအနေကနေ အနည်းငယ်ပြင်းထန်သော ရောဂါလက္ခဏာတွေကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပါတယ်။ ဒါ့ကြောင့် အိုင်အိုဒင်းချို့တဲ့မှုကို သတိထားမိနိုင်စေမယ့် အစောပိုင်းလက္ခဏာ (၁၀)ခုကို မျှဝေပေးလိုက်ပါတယ်။

မှတ်ဉာဏ်နှင့် သင်ယူနိုင်စွမ်း လျော့နည်းခြင်း – လေ့လာမှုတွေအရ သိုင်းရွိုက်အဆင့်နိမ့်သော လူကြီးတွေဟာ မှတ်ဉာဏ်စမ်းသပ်မှုတွေမှာ စွမ်းဆောင်ရည် ညံ့ဖျင်းကြောင်း တွေ့ရပါတယ်။ သုတေသနအရ စွမ်းဆောင်ရည် ကွာဟမှုတွေအတွက် အကြောင်းပြချက်က ဦးနှောက် ကြီးထွားဖို့အတွက် သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်းတွေ လိုအပ်ပါတယ်။ သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်းနိမ့်တာက ဦးနှောက်ဖွံ့ဖြိုးမှုကို ဆိုးကျိုးသက်ရောက်နိုင်ပါတယ်။ သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်းတွေနိမ့်တာက အသေးစား hippocampi ကိုဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပါတယ်။

ရုတ်တရက် ကိုယ်အလေးချိန်တိုးခြင်း – ကိုယ်အလေးချိန် ရုတ်တရက်တိုးတာက အိုင်အိုဒင်းချို့တဲ့မှု လက္ခဏာတစ်ခု ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ သုတေသနပြုချက်အရ သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်းဟာ သင့်ဇီဝဖြစ်ပျက်မှုနှုန်းကို ထိန်းညှိရာမှာ အရေးပါပြီး လိုအပ်သော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြထားပါတယ်။ သိုင်းရွိုက်အဆင့်နိမ့်ခြင်းက ဇီဝဖြစ်ပျက်မှုနှုန်းကို နှေးကွေးစေပြီး ကယ်လိုရီအနည်းငယ်သာ လောင်ကျွမ်းပါတယ်။ ဒါ့ကြောင့် အဆီတွေ တိုးလာပြီး ကိုယ်အလေးချိန်တတ်လာပါတယ်။

အသားအရေခြောက်လာပါတယ် – သုတေသနရလဒ်တွေအရ သိုင်းရွိုက်အဆင့်နိမ့်တဲ့လူနာ ၇၇ရာခိုင်နှုန်းဟာ အသားအရေခြောက်သွေ့ခြင်းကို ခံစားရကြောင်းတွေ့ရှိရပါတယ်။ သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်းကြောင့် ပိုမိုဆိုးရွားစေတဲ့ အခြေအနေမျိုးမှာ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

နှလုံးခုန်နှုန်း ပြောင်းလဲလာပါတယ် – သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်းက သင့်နှလုံးခုန်နှုန်းအပါအဝင် များစွာသောအရာတွေအတွက် တာဝန်ယူရပါတယ်။ သုတေသနအရ အိုင်အိုဒင်းနိမ့်ကျတာ နှလုံးခုန်နှုန်းကို နှေးစေပြီး အိုင်အိုဒင်း လွန်ကျွံပြန်ရင်လည်း နှလုံးခုန်မြန်တာကို ဖြစ်စေပါတယ်။ အိုင်အိုဒင်းချို့တဲ့မှု ခံစားရပါက နှလုံးခုန်နှုန်း နှေးကွေးလာပါတယ် သွေးပေါင်ကျလာပါတယ် အားနည်းပြီး ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်းကို ခံစားရပါတယ် မူးဝေခြင်း၊ ခေါင်းကိုက်ခြင်းကို မကြာခဏ ခံစားရပါတယ်

အာရုံစိုက်မှု လျော့ကျသွားပါတယ် – သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်းတွေက စွမ်းအင်ထုတ်လုပ်မှုအတွက် လိုအပ်တဲ့ အစိတ်အပိုင်းများဖြစ်တာကြောင့် သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်းပမာဏ နည်းသွားရင် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်မှုတွေ နှေးကွေးသွားကြောင်း တွေ့ရပါလိမ့်မယ်။ ဒါ့ကြောင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အာရုံစူးစိုက်မှုကို အဟန့်အတားဖြစ်စေတဲ့ အရာက အိုင်အိုဒင်းချို့တဲ့မှု ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

လည်ပင်းရောင်ရမ်းခြင်း – သိုင်းရွိုက်ဂလင်းက သေးငယ်ပြီး လည်ပင်းရဲ့ရှေ့မှာ လိပ်ပြာပုံသဏ္ဍန် အစိတ်အပိုင်းအဖြစ် တည်ရှိပါတယ်။ အိုင်အိုဒင်းချို့တဲ့မှုကို ခံစားရတဲ့အခါ သင့်လည်ပင်းရှေ့မှာ ရောင်ရမ်းလာတာကို တွေ့ရပါလိမ့်မယ်။ သုတေသနအရ သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်းတွေ ထုတ်လုပ်ဖို့ သင့်ခန္ဓာကိုယ်ဟာ အိုင်အိုဒင်းလိုအပ်ပါတယ်။ ခန္ဓာကိုယ်မှာ အိုင်အိုဒင်းမရှိခြင်းက TSH (သိုင်းရွိုက်လှုံ့ဆော်ဟော်မုန်း)ကို တုံ့ပြန်တဲ့အနေနဲ့ သိုင်းရွိုက်သည် သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်းတွေကို ဖန်တီးနိုင်စွမ်းမရှိခြင်းကို ဆိုလိုပါတယ်။ သွေးအတွင်းရှိ TSH တွေအရ သင့်လျော်တဲ့ သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်းပမာဏကို ဖန်တီးဖို့ သိုင်းရွိုက်က အလွန်အကျွံလုပ်ဆောင်ရပါလိမ့်မယ်။ အရမ်းအလုပ်များတဲ့အခါ သိုင်းရွိုက်ရှိ ဆဲလ်တွေဟာ ကြီးထွားလာပြီး ရောင်ရမ်းခြင်းကို ဖြစ်ပေါ်စေပါတယ်။ ကုသမှုမခံယူပါက သိုင်းရွိုက်ဂလင်းက အရမ်းကြီးလာပြီး လည်ပင်းကြီးရောဂါကို ဖြစ်စေပါတယ်။

ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်းနှင့် အားနည်းခြင်း – အမြဲတမ်းပင်ပန်းပြီး အားနည်းနေသလို ခံစားနေရပါသလား? အကောင်းဘက်ကတွေးဖို့တောင် စွမ်းအင်အလုံအလောက်မရှိသလို ခံစားနေရပါသလား? အိုင်အိုဒင်းချို့တဲ့ခြင်းက ဒါတွေကို ဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်။ လေ့လာမှုများစွာက ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှုက သိုင်းရွိုက်ပမာဏနိမ့်တဲ့သူတွေမှာ အဖြစ်များကြောင်း ဖော်ပြထားပါတယ်။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်းတွေက ကယ်လိုရီတွေကို အသုံးဝင်သော စွမ်းအင်တွေအဖြစ် ပြောင်းလဲပေးတဲ့ ဇီဝဖြစ်ပျက်မှုနှုန်းနဲ့ ဆက်စပ်နေတာကြောင့်ပါ။ ထို့ကြောင့် သင့်မှာ အိုင်အိုဒင်းချို့တဲ့ခြင်းဖြင့် သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်းပမာဏ နိမ့်ကျပါက အောက်ပါလက္ခဏာတွေကို ဖြစ်ပေါ်စေပါတယ်။ ခန္ဓာကိုယ်ဟာ စွမ်းအင်လိုသလောက် ထုတ်နိုင်စွမ်း မရှိတော့ခြင်း စွမ်းအင်ပမာဏ ထိုးကျခြင်း အားနည်းမှုကို ခံစားရခြင်း ဒီလိုပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှုတွေကြုံလာရင် အိုင်အိုဒင်းသုံးစွဲမှုကို တိုးသင့်ပါတယ်။ သိုင်းရွိုက်ဂလင်းမှာ အိုင်အိုဒင်းလုံလောက်မှ ပုံမှန်လည်ပတ်နိုင်ပြီး စွမ်းအင်တွေထပ်ပေးနိုင်မှာပါ။

ဓမ္မတာပုံမှန်မဟုတ်ခြင်း(သို့) များခြင်း – လစဉ်ဓမ္မတာပုံမှန်မဟုတ်တာ၊ ဓမ္မတာသွေးများတာက အိုင်အိုဒင်းချို့တဲ့မှုရဲ့ လက္ခဏာဖြစ်နိုင်ကြောင်း သိထားရပါမယ်။ ဘာ့ကြောင့်လဲဆိုတော့ သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်းက အမျိုးသမီးလိင်အင်္ဂါနှင့် ၎င်းတို့နဲ့ ဆက်စပ်နေသော ဟော်မုန်းတွေကို ထိန်းညှိဖို့ တာဝန်ယူရပါတယ်။ သုတေသီတွေက သိုင်းရွိုက်အဆင့်နိမ့်သော လူနာအများစုက ကျန်းမာသော လူနာတွေနဲ့ နှိုင်းယှဉ်ရင် ဓမ္မတာစက်ဝန်း မမှန်တာကို ခံစားကြရပါတယ်။ သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်းပမာဏနိမ့်ခြင်းက ရာသီစက်ဝန်းပုံမှန်အတိုင်းဖြစ်ခြင်းအတွက် အရေးကြီးသော ဟော်မုန်းအချက်ပြတွေကို ပြိုကွဲစေနိုင်ပါတယ်။ အခြားလေ့လာမှုတစ်ခုအရ ပြောင်းပြန်အနေနဲ့ သိုင်းရွိုက်အဆင့်နိမ့်သော လူနာတွေဟာ များသောအားဖြင့် ရာသီသွေးပုံမှန်ထက်များတာကို မကြာခဏ ကြုံရတယ်လို့ ပြသခဲ့ပါတယ်။

အအေးခံစားမှု တိုးလာပါတယ် – အအေးဓါတ် ခံစားရခြင်းက အိုငအိုဒင်းချို့တဲ့မှု လက္ခဏာတစ်ခုဆိုတာ မသေချာဘူးလို့ သင်ထင်ကောင်းထင်ပါလိမ့်မယ်။ လေ့လာမှုအရ သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်းနိမ့်ကျနေတဲ့ လူတွေမှာ ၈၀ရာခိုင်နှုန်းကျော်ဟာ အအေးဒဏ် နည်းနည်းပိုလာရင် မခံနိုင်ဘူးလို့ ဖော်ပြထားပါတယ်။ အကြောင်းကတော့ သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်းက လူရဲ့ဇီဝကမ္မနှုန်းကို ထိန်းချုပ်ဖို့ တာဝန်ယူရပါတဘ်။ သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်းနိမ့်ခြင်းက များသောအားဖြင့် ဇီဝကမ္မနှုန်းကို နှေးကွေးစေပြီး ခန္ဓာကိုယ်အပူထုတ်လုပ်မှုကို လျော့နည်းစေပါတယ်။ သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်းနိမ့်ခြင်းက များသောအားဖြင့် ဇီဝကမ္မနှုန်းကို နှေးကွေးစေပြီး ခန္ဓာကိုယ်အပူထုတ်လုပ်မှုကို လျော့နည်းစေပါတယ်။

ဆံပင်ကျွတ်ပါတယ် – ဆံပင်တွေကျွတ်တာက အိုင်အိုဒင်းချို့တဲ့မှု ခံစားနေရတာ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ အိုင်အိုဒင်းဟာ အစားအစာကနေ ရရှိတဲ့ substance တစ်ခု ဖြစ်ပြီး thyroxine နဲ့ triiodothyronine လို့ခေါ်တဲ့ ဟော်မုန်းများအဖြစ် ပြောင်းလဲသွားပါတယ်။ ဒီဟော်မုန်းတွေက ဆံပင်ရဲ့ ကျန်းမာရေးအပါအဝင် အရာများစွာအတွက် တာဝန်ယူရပါတယ်။ လေ့လာမှုတစ်ခုအရ လူနာ ၃၀ရာခိုင်နှုန်းဟာ ဆံပင်ကျွတ်ခြင်းကို အိုင်အိုဒင်းချို့တဲ့ခြင်းရဲ့ ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးအဖြစ် ခံစားရကြောင်း ဖော်ပြခဲ့ပါတယ်။

Source : LifeStyleMyanmar

Add a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *